Servo Báo Ready Nhưng Motor Không Quay Có Phải Driver Đã Hỏng?
Đây là một trong những tình huống khiến nhiều kỹ thuật viên và doanh nghiệp gặp khó khăn trong quá trình xử lý sự cố.
Thông thường, khi Driver Servo gặp lỗi, màn hình sẽ hiển thị các mã Alarm như Over Current, Encoder Error, Over Voltage hoặc Overload. Tuy nhiên, không ít trường hợp Driver vẫn hiển thị Ready, đèn trạng thái hoạt động bình thường, PLC vẫn truyền lệnh điều khiển nhưng Servo Motor hoàn toàn không quay.
Nhiều người vội kết luận Driver đã hỏng và thay thế ngay lập tức. Thực tế, nguyên nhân có thể đến từ nhiều bộ phận khác nhau trong hệ thống như:
Servo Motor.
Driver Servo.
Tín hiệu Enable.
Cáp Encoder.
Cáp động lực.
Phanh điện từ (Brake).
PLC hoặc HMI.
Nguồn điều khiển.
Tham số cài đặt.
Nếu không kiểm tra theo đúng quy trình, doanh nghiệp có thể mất nhiều thời gian, thay nhầm linh kiện và phát sinh chi phí không cần thiết.
Trong bài viết này, đội ngũ kỹ thuật Trần Gia Automation sẽ chia sẻ một ca sửa chữa thực tế cùng kinh nghiệm chẩn đoán giúp xác định chính xác nguyên nhân khi Servo báo Ready nhưng Motor không quay.
Ready Trên Driver Servo Có Ý Nghĩa Gì?
Nhiều người thường hiểu nhầm rằng khi Driver hiển thị Ready thì toàn bộ hệ thống chắc chắn đang hoạt động bình thường.
Thực tế không phải như vậy.
Trạng thái Ready chỉ cho biết:
Driver đã được cấp nguồn đúng.
CPU điều khiển hoạt động bình thường.
Không phát hiện lỗi nghiêm trọng tại thời điểm khởi động.
Driver sẵn sàng nhận lệnh điều khiển từ PLC hoặc bộ điều khiển.
Điều này không đồng nghĩa với việc Servo Motor chắc chắn sẽ quay khi nhận lệnh.
Trong nhiều trường hợp, Driver vẫn ở trạng thái Ready nhưng:
Không có tín hiệu Enable.
Brake chưa nhả.
Motor bị kẹt cơ khí.
Mất tín hiệu phản hồi.
Mạch công suất hoạt động không ổn định.
Tham số Servo sai.
Khi đó Driver vẫn không báo Alarm nhưng Servo Motor không thể vận hành.
Những Dấu Hiệu Thường Gặp
Qua nhiều năm sửa chữa Servo tại Trần Gia Automation, chúng tôi thường gặp các hiện tượng sau:
Driver hiển thị Ready.
Đèn RUN sáng bình thường.
Không xuất hiện mã Alarm.
PLC vẫn gửi lệnh Start.
HMI không báo lỗi.
Servo Motor đứng yên hoàn toàn.
Không nghe tiếng Motor giữ lực.
Motor chỉ rung nhẹ rồi dừng.
Có tiếng "tạch" nhỏ khi nhấn Start.
Sau nhiều lần chạy thử vẫn không hoạt động.
Đây là nhóm lỗi khá phức tạp vì người vận hành thường không biết nên bắt đầu kiểm tra từ đâu
Những Nguyên Nhân Phổ Biến Khiến Servo Ready Nhưng Motor Không Quay
1. Chưa Có Tín Hiệu Servo ON (Enable)
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất nhưng cũng thường bị bỏ qua.
Driver chỉ thực sự điều khiển Motor khi nhận được tín hiệu Enable từ PLC hoặc bộ điều khiển.
Nếu:
Ngõ ra PLC bị lỗi.
Relay trung gian hỏng.
Đứt dây tín hiệu.
Sai địa chỉ I/O.
Chưa cấp Servo ON.
Driver vẫn hiển thị Ready nhưng Motor sẽ không quay.
2. Phanh Điện Từ (Brake) Không Nhả
Nhiều Servo Motor được trang bị thắng điện từ để giữ tải khi mất điện.
Nếu Brake không được cấp điện:
Motor vẫn bị khóa.
Driver vẫn báo Ready.
Khi phát lệnh chạy chỉ nghe tiếng ù nhẹ.
Trục không quay hoặc quay rất khó.
Nguyên nhân thường gặp gồm:
Mất nguồn Brake.
Cuộn thắng bị cháy.
Relay điều khiển thắng hỏng.
Đứt dây Brake.
3. Servo Motor Bị Kẹt Cơ Khí
Không phải mọi lỗi đều nằm ở Driver.
Trong nhiều trường hợp:
Bạc đạn bị bó.
Hộp số giảm tốc kẹt.
Trục vít me bị khóa.
Khớp nối bị lệch.
Tải cơ khí quá nặng.
Driver vẫn hoạt động bình thường nhưng Motor không đủ lực để quay.
4. Sai Tham Số Điều Khiển
Sau khi thay Driver mới hoặc nạp lại chương trình, nếu tham số không đúng sẽ gây ra hiện tượng:
Không nhận lệnh chạy.
Không Enable được Motor.
Không đồng bộ với Encoder.
Không khởi động được.
Một số tham số thường bị cài sai:
Chế độ điều khiển.
Kiểu Encoder.
Loại Servo Motor.
Giới hạn mô-men.
Giới hạn tốc độ.
Chế độ Brake.
5. Mất Một Pha Công Suất
Có nhiều trường hợp Driver vẫn khởi động bình thường nhưng:
Một pha nguồn đầu ra bị mất.
IGBT bị hỏng một nhánh.
Đầu nối công suất bị lỏng.
Motor chỉ rung nhẹ hoặc đứng yên hoàn toàn.
Nếu tiếp tục chạy, Driver có thể phát sinh lỗi công suất nghiêm trọng hơn.
Ca Sửa Chữa Thực Tế Tại Trần Gia Automation
Một khách hàng trong lĩnh vực sản xuất linh kiện cơ khí gửi đến Trần Gia Automation bộ Servo điều khiển trục cấp phôi của dây chuyền tự động.
Theo phản ánh của khách hàng:
Máy vẫn khởi động bình thường.
Driver Servo hiển thị trạng thái Ready.
Không xuất hiện bất kỳ mã Alarm nào.
PLC vẫn phát lệnh chạy.
HMI không báo lỗi.
Tuy nhiên Servo Motor hoàn toàn không quay.
Khách hàng đã thay thử:
PLC điều khiển.
Cáp Encoder.
Dây tín hiệu điều khiển.
Nhưng hiện tượng vẫn không thay đổi.
Do dây chuyền phải dừng sản xuất, khách hàng quyết định gửi cả Driver và Servo Motor đến Trần Gia Automation để kiểm tra chuyên sâu.
Quy Trình Chẩn Đoán Thực Tế
Sau khi tiếp nhận thiết bị, đội ngũ kỹ thuật tiến hành kiểm tra theo từng bước nhằm tránh bỏ sót nguyên nhân.
Bước 1: Kiểm Tra Servo Motor
Servo Motor được tháo rời khỏi Driver để kiểm tra độc lập.
Các hạng mục kiểm tra gồm:
Điện trở ba pha cuộn dây.
Điện trở cách điện.
Độ đồng tâm của trục.
Bạc đạn.
Phanh điện từ.
Encoder.
Kết quả
Cuộn dây đạt tiêu chuẩn.
Không chạm vỏ.
Bạc đạn hoạt động tốt.
Brake nhả bình thường.
Encoder phản hồi ổn định.
Kết luận ban đầu:
Servo Motor không phải nguyên nhân gây lỗi.
Bước 2: Kiểm Tra Nguồn Driver
Driver được cấp nguồn thông qua bộ nguồn cách ly chuyên dụng.
Kỹ thuật viên tiến hành đo:
Điện áp đầu vào.
Điện áp DC Bus.
Nguồn 24V.
Nguồn 15V.
Nguồn 5V.
Nguồn 3.3V.
Kết quả
Toàn bộ điện áp đều nằm trong giới hạn cho phép.
Điều này cho thấy:
Mạch nguồn Switching hoạt động bình thường.
CPU Driver vẫn hoạt động.
Driver đủ điều kiện chuyển sang trạng thái Ready.
Bước 3: Kiểm Tra Tín Hiệu Enable
Đây là bước thường bị nhiều đơn vị bỏ qua.
Kỹ thuật viên kết nối Driver với bộ mô phỏng PLC để kiểm tra:
Servo ON.
Enable.
Start.
Jog.
Forward.
Reverse.
Kết quả:
Driver đã nhận đầy đủ tín hiệu điều khiển.
Tuy nhiên Motor vẫn không quay.
Điều này chứng minh lỗi không nằm ở PLC hay hệ thống điều khiển.
Bước 4: Kiểm Tra Mạch Công Suất
Driver được tháo hoàn toàn khỏi vỏ để kiểm tra từng khối mạch.
Các hạng mục đo kiểm bao gồm:
Module IGBT.
Driver Gate.
Mạch bảo vệ.
IC cách ly.
Điện trở công suất.
Tụ DC Bus.
Sau nhiều phép đo, đội ngũ kỹ thuật phát hiện:
Một nhánh Driver Gate điều khiển pha U hoạt động không ổn định.
Mặc dù Driver không báo lỗi nhưng xung điều khiển cấp đến IGBT bị mất theo chu kỳ.
Phân Tích Nguyên Nhân
Do một Driver Gate không tạo đủ xung điều khiển nên:
IGBT pha U đóng cắt không đúng thời điểm.
Driver vẫn tự kiểm tra đạt điều kiện Ready.
CPU không phát hiện lỗi vì tín hiệu phản hồi vẫn còn.
Motor không tạo đủ từ trường quay.
Kết quả là:
Servo Motor hoàn toàn không quay mặc dù Driver vẫn ở trạng thái Ready.
Đây là dạng lỗi khá hiếm và chỉ có thể phát hiện bằng thiết bị đo chuyên dụng.
Những Linh Kiện Được Xác Định Hư Hỏng
Sau quá trình kiểm tra, các linh kiện bị ảnh hưởng gồm:
1. IC Driver Gate
IC Driver Gate là linh kiện trực tiếp tạo xung điều khiển IGBT.
Sau nhiều năm hoạt động trong môi trường nhiệt độ cao, IC xuất hiện hiện tượng:
Hoạt động chập chờn.
Mất xung ở tải lớn.
Không đủ điện áp điều khiển.
Đây là nguyên nhân chính của sự cố.
2. Tụ Lọc Mạch Driver
Hai tụ điện SMD gần Driver Gate có giá trị ESR tăng cao.
Khi Servo bắt đầu phát lệnh chạy:
Điện áp dao động.
Driver Gate mất ổn định.
Xung điều khiển bị méo.
Nếu không thay thế đồng thời, lỗi sẽ nhanh chóng tái diễn.
3. Điện Trở Hồi Tiếp
Một điện trở hồi tiếp bị sai trị số do làm việc lâu trong môi trường nhiệt độ cao.
Mặc dù sai lệch không lớn nhưng đủ khiến Driver Gate tạo xung không chính xác.
4. Mối Hàn Linh Kiện
Qua kiểm tra bằng kính hiển vi, kỹ thuật viên phát hiện:
Hai chân IC Driver Gate xuất hiện vết nứt nhỏ.
Một số mối hàn tụ SMD bị oxy hóa.
Những lỗi này rất khó quan sát bằng mắt thường.
Quy Trình Sửa Chữa
Sau khi xác định nguyên nhân, kỹ thuật viên tiến hành sửa chữa theo quy trình chuẩn.
Thay Thế Linh Kiện
Các linh kiện được thay mới gồm:
IC Driver Gate.
Hai tụ lọc nguồn.
Điện trở hồi tiếp.
Một số linh kiện bảo vệ.
Tất cả linh kiện đều được kiểm tra thông số trước khi lắp đặt.
Gia Cố Bo Mạch
Sau khi thay linh kiện:
Hàn lại toàn bộ khu vực Driver Gate.
Kiểm tra đường mạch.
Làm sạch Flux.
Phủ lớp bảo vệ chống ẩm tại các vị trí cần thiết.
Hiệu Chỉnh Driver
Driver được:
Khôi phục tham số.
Kiểm tra Encoder.
Kiểm tra Brake.
Kiểm tra Auto Tune.
Đồng bộ với Servo Motor.
Chạy Thử Sau Sửa Chữa
Sau khi hoàn thành sửa chữa, Driver được kết nối với Servo Motor trên bộ thử tải.
Kỹ thuật viên tiến hành nhiều bài kiểm tra:
Kiểm tra khởi động
Servo ON.
Jog.
Chạy tốc độ thấp.
Chạy tốc độ cao.
Motor khởi động ngay lập tức và quay mượt.
Kiểm tra tăng giảm tốc
Driver được cài đặt:
Tăng tốc nhanh.
Giảm tốc nhanh.
Đảo chiều liên tục.
Kết quả:
Không phát sinh rung.
Không xuất hiện Alarm.
Không mất bước.
Kiểm tra tải liên tục
Servo hoạt động liên tục trong hơn 24 giờ với tải mô phỏng tương đương điều kiện thực tế.
Sau quá trình thử nghiệm:
Driver hoạt động ổn định.
Motor giữ đúng mô-men.
Nhiệt độ linh kiện trong giới hạn cho phép.
Không xuất hiện lại hiện tượng Ready nhưng không quay.
Video sửa servo thực tế tại Trần Gia Automation
Sửa Servo Panasonic Báo Lỗi ERR21 Lỗi Encosder
Nhận xử lý, sửa chữa lỗi Servo ko lên nguồn, màn hình tối,… trong ngày
DỊCH VỤ SỬA CHỮA AC SERVO TẠI TP HỒ CHÍ MINH
Những Trường Hợp Thực Tế Khác Servo Báo Ready Nhưng Motor Không Quay
Ngoài ca sửa chữa trên, Trần Gia Automation còn tiếp nhận nhiều trường hợp có hiện tượng tương tự nhưng nguyên nhân hoàn toàn khác nhau. Điều này cho thấy việc chẩn đoán đúng nguyên nhân đóng vai trò quyết định đến thời gian sửa chữa và chi phí của khách hàng.
Trường hợp 1: Đứt Dây Encoder Bên Trong Lớp Vỏ
Hiện tượng
Driver báo Ready.
Không có Alarm.
Motor không quay.
Thỉnh thoảng quay được vài vòng rồi dừng.
Nguyên nhân
Dây Encoder bị gãy ngầm do cáp thường xuyên chuyển động theo trục máy.
Nhìn bên ngoài dây hoàn toàn bình thường nhưng khi đo bằng máy kiểm tra tín hiệu, một đường truyền phản hồi bị gián đoạn.
Giải pháp
Thay cáp Encoder mới.
Kiểm tra lại đầu Connector.
Chạy thử nhiều chu kỳ.
Sau khi thay cáp, Servo hoạt động bình thường.
Trường hợp 2: Brake Không Nhả Hoàn Toàn
Hiện tượng
Driver Ready.
Motor phát tiếng ù.
Trục không quay.
Dòng điện tăng cao khi Start.
Nguyên nhân
Nguồn cấp cho Brake chỉ đạt khoảng 18VDC thay vì 24VDC.
Điện áp không đủ khiến phanh điện từ không mở hoàn toàn.
Giải pháp
Thay nguồn Brake.
Kiểm tra Relay điều khiển.
Đo lại điện áp khi có tải.
Máy vận hành ổn định sau khi khắc phục.
Trường hợp 3: Sai Tham Số Sau Khi Thay Driver
Hiện tượng
Driver mới báo Ready.
PLC giao tiếp bình thường.
Motor không nhận lệnh chạy.
Nguyên nhân
Khách hàng thay Driver mới nhưng chưa nhập đúng:
Thông số Motor.
Độ phân giải Encoder.
Chế độ điều khiển.
Giải pháp
Kỹ thuật viên khôi phục toàn bộ tham số theo đúng model Servo.
Sau khi cài đặt lại, Motor hoạt động bình thường mà không cần sửa chữa phần cứng.
Trường hợp 4: Hỏng Mạch Driver Gate
Đây là trường hợp đã trình bày ở phần trước.
Driver vẫn báo Ready nhưng:
Một pha công suất không hoạt động.
Motor hoàn toàn không quay.
Sau khi thay Driver Gate và hiệu chỉnh, thiết bị hoạt động ổn định trở lại.
Vì Sao Nên Chọn Trần Gia Automation?
Trần Gia Automation là đơn vị chuyên sửa chữa Servo, Driver Servo và Servo Motor của nhiều thương hiệu như:
Siemens
Mitsubishi
Yaskawa
Panasonic
Delta
Omron
Beckhoff
Fanuc
Schneider
Lenze
Fuji
Rexroth
Allen-Bradley
Bosch Rexroth
Khi sử dụng dịch vụ của chúng tôi, khách hàng sẽ nhận được:
Kiểm tra đúng lỗi bằng thiết bị chuyên dụng.
Báo giá rõ ràng trước khi sửa chữa.
Không thay linh kiện khi chưa có sự đồng ý của khách hàng.
Chỉ thay thế linh kiện thực sự hư hỏng.
Chạy thử tải trước khi bàn giao.
Hỗ trợ kỹ thuật trong quá trình lắp đặt.
Bảo hành theo từng dòng Servo sau sửa chữa.
Đội ngũ kỹ sư đông, giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực tự động hóa.
Tư vấn 24/7 thông qua số HOTLINE: 0913 506 739.
Địa chỉ: 703/13 Đường Lê Trọng Tấn, Phường Bình Hưng Hòa, Q. Bình Tân, TP. Hồ Chí Minh (Góc Phạm Đăng Giảng & Lê Trọng Tấn)
TRAN GIA chính là nhà nhập khẩu trực tiếp linh kiện, Phụ kiện chính hãng uy tín 100%.
Kho linh kiện lớn, đối với những linh kiện tiêu chuẩn – chính hãng luôn luôn có sẵn để phục vụ quý khách.
Bảo hành sửa chữa trong vòng 3 tháng
– Các khu vực chúng tôi cung cấp dịch vụ sửa chữa Servo toàn quốc : Thành phố Hồ Chí Minh, Long An, Bình Dương, Bình Phước, Bà Rịa-Vũng Tàu, Tây Ninh, Tiền Giang, Tp. Cần Thơ, Sóc Trăng, Bến Tre, An Giang, Đồng Tháp, Kiên Giang, Vĩnh Long, Trà Vinh,…
– Dịch vụ chuyên dịch vụ sửa chữa Servo tận nơi Tại Tp Hồ Chí Minh : Tân Phú, Tân Bình, Gò Vấp, Quận 1, Quận 3, Thủ Đức, Quận 5, Quận 6, Bình Tân, Phú Nhuận, chợ Nhật Tảo, chợ Dân Sinh, KCN Thuận Đạo, KCN Tân Bình, KCN Vĩnh Lộc, KCN Lê Minh Xuân, KCN Mỹ Phước 1, KCN Mỹ Phước 2, KCN Mỹ Phước 3, KCN Sóng Thần, KCN Linh Trung, KCN Hiệp Phước, KCX Tân Thuận, KCN Tân Tạo, KCN Tân Phú Trung, KCN Tây Bắc Củ Chi, KCN Đông Nam, KCN Tân Phú Trung,…
Một số hình ảnh một số servo đang được chúng tôi sửa chữa
